Bij een echtscheiding betalen beide partners de mediationkosten doorgaans samen, bij elkaar opgeteld en gelijkelijk verdeeld. Dit is de meest gangbare afspraak, omdat mediation een gezamenlijk traject is waarbij beide partijen baat hebben bij een goede uitkomst. Hoeveel je precies betaalt en hoe de verdeling eruitziet, hangt af van jullie situatie, het inkomen en eventuele verzekeringen. In dit artikel lees je antwoord op de meest gestelde vragen over mediation bij scheiden en de bijbehorende kosten.
Hoe worden de kosten van mediation bij een echtscheiding verdeeld?
De kosten van mediation bij een echtscheiding worden in de meeste gevallen gelijkelijk verdeeld tussen beide partners. Ieder betaalt de helft van het totale bedrag. Omdat beide partijen vrijwillig aan het mediationtraject deelnemen en er allebei belang bij hebben om tot een goede regeling te komen, ligt een gelijke verdeling voor de hand.
In de praktijk zijn er echter situaties waarin partijen een andere verdeling afspreken. Wanneer er een groot inkomensverschil bestaat tussen de partners, kan het redelijk zijn dat de verdienende partner een groter deel van de kosten op zich neemt. Dit is iets wat je onderling kunt bespreken en vastleggen voordat het traject begint. Een goede mediator zal dit gesprek over de kostenverdeling ook zelf aankaarten, zodat beide partijen weten waar ze aan toe zijn.
Wat belangrijk is om te weten: de kosten van mediation bij een scheiding zijn doorgaans aanzienlijk lager dan de kosten van een juridische procedure. Wanneer beide partners ieder een eigen juridisch traject ingaan, lopen de kosten snel op. Bij mediation deel je één begeleider, waardoor de totale kosten beperkt blijven.
Wat kost een mediator bij een echtscheiding gemiddeld?
Een mediator bij een echtscheiding rekent gemiddeld een uurtarief van tussen de 100 en 250 euro per uur, exclusief btw. Het totale bedrag voor een volledig scheidingstraject via mediation ligt doorgaans tussen de 3.000 en 7.000 euro, afhankelijk van de complexiteit van de situatie en het aantal sessies dat nodig is.
De totale kosten worden bepaald door meerdere factoren:
- De complexiteit van het conflict: hebben jullie kinderen, een eigen woning, een gezamenlijke onderneming of een pensioen om te verdelen, dan zijn er meer sessies nodig.
- Het aantal sessies: een gemiddeld scheidingstraject via mediation bestaat uit vier tot acht sessies van anderhalf tot twee uur.
- Het uurtarief van de mediator: dit verschilt per regio en per type mediator.
- Bijkomende kosten: denk aan het opstellen van een ouderschapsplan, een echtscheidingsconvenant of de afhandeling via de rechtbank.
Ter vergelijking: een gerechtelijke scheidingsprocedure kost al snel het dubbele of driedubbele. Mediation is daarmee niet alleen sneller, maar ook financieel aantrekkelijker voor beide partijen.
Vergoedt de verzekering of rechtsbijstand de kosten van mediation?
Sommige rechtsbijstandsverzekeringen vergoeden een deel van de mediationkosten bij een echtscheiding, maar dit is niet vanzelfsprekend. Of je aanspraak kunt maken op vergoeding, hangt volledig af van de voorwaarden van jouw specifieke polis. Het is verstandig om dit vooraf te controleren bij je verzekeraar.
Houd rekening met het volgende:
- Niet alle polissen dekken familierechtelijke kwesties zoals echtscheiding.
- Sommige verzekeraars vergoeden alleen de kosten van juridische bijstand, niet die van een mediator.
- Er zijn polissen die mediation expliciet wel dekken, soms tot een maximum aantal uren of een maximumbedrag.
- Wanneer beide partners bij dezelfde verzekeraar zijn aangesloten, kan er sprake zijn van een belangenconflict, waardoor de verzekeraar de kosten niet vergoedt.
Neem contact op met je rechtsbijstandsverzekeraar voordat je een mediator inschakelt, en vraag specifiek naar de dekking voor mediation bij echtscheiding. Bewaar de bevestiging van de verzekeraar schriftelijk, zodat je later niet voor verrassingen komt te staan.
Kunnen mensen met een laag inkomen mediationkosten vergoed krijgen?
Ja, mensen met een laag inkomen kunnen in aanmerking komen voor gesubsidieerde mediation via het Juridisch Loket. Dit systeem werkt vergelijkbaar met de gesubsidieerde rechtsbijstand en is bedoeld voor mensen die de kosten van een mediator niet volledig zelf kunnen dragen.
Via het Juridisch Loket wordt beoordeeld of iemand in aanmerking komt op basis van inkomen en vermogen. Als dat het geval is, betaal je een gereduceerde eigen bijdrage en wordt de rest vergoed vanuit de overheid. De mediator moet in dat geval wel zijn ingeschreven bij het MfN-register of een vergelijkbaar erkend register, omdat gesubsidieerde mediation alleen toegankelijk is via gecertificeerde mediators.
Enkele praktische punten:
- Je vraagt gesubsidieerde mediation aan via het Juridisch Loket of rechtstreeks via een erkende mediator.
- De eigen bijdrage is inkomensafhankelijk en kan variëren van een paar tientallen euro’s tot enkele honderden euro’s voor het gehele traject.
- Beide partners moeten in principe voldoen aan de inkomenseis om allebei gebruik te kunnen maken van de gesubsidieerde regeling.
- Voldoet slechts één partner aan de eis, dan kan die partner toch gebruikmaken van de regeling voor zijn of haar aandeel.
Wat als één partner de mediator niet wil of kan betalen?
Als één partner de mediationkosten niet wil of kan betalen, hoeft dat niet automatisch het einde van het traject te betekenen. Er zijn meerdere mogelijkheden om toch tot een oplossing te komen, afhankelijk van de reden achter de weigering of het onvermogen.
Wanneer één partner de kosten simpelweg niet kan dragen vanwege financiële omstandigheden, kunnen jullie samen afspreken dat de andere partner tijdelijk het volledige bedrag voorschiet. Dit bedrag kan later worden verrekend in de uiteindelijke financiële afspraken die jullie via mediation maken. Een mediator kan helpen om dit netjes vast te leggen.
Wanneer één partner de kosten niet wil betalen omdat hij of zij niet wil meewerken aan mediation, is dat een andere situatie. Mediation is altijd vrijwillig. Niemand kan worden gedwongen om deel te nemen. Toch is het goed om te weten dat een rechter bij een latere gerechtelijke procedure kan meewegen dat één partij niet bereid was om constructief mee te werken aan een buitengerechtelijke oplossing.
In zulke gevallen zijn er een aantal stappen die je kunt overwegen:
- Bespreek de bezwaren van de andere partner. Soms is weerstand gebaseerd op onbekendheid met het proces of angst voor de uitkomst.
- Vraag een mediator om een vrijblijvend kennismakingsgesprek aan te bieden, zodat de terughoudende partner zelf kan ervaren hoe het werkt.
- Overweeg of een andere vorm van conflictbegeleiding, zoals coaching of een informatiegesprek, een eerste stap kan zijn.
- Als mediation echt niet mogelijk is, kan de rechtbank alsnog uitkomst bieden, al brengt dat hogere kosten met zich mee.
Hoe het Nederlands Conflictinstituut helpt bij mediation bij scheiden
Het Nederlands Conflictinstituut biedt begeleiding op maat voor stellen die willen scheiden of hun samenlevingscontract willen ontbinden. De aanpak is gericht op een duurzame oplossing, niet alleen op het afronden van de formele scheiding. Wat het instituut onderscheidt:
- Alle mediators zijn ingeschreven bij het MfN- of ADR-register, wat toegang geeft tot gesubsidieerde mediation voor mensen met een laag inkomen.
- Een multidisciplinair team van specialisten in psychologie, juridische zaken en financiën zorgt voor een integrale aanpak.
- De begeleiding wordt volledig afgestemd op jouw situatie, van een eerste adviesgesprek tot een volledig traject.
- Er wordt gewerkt met bewezen methodieken, waaronder het eigen Tornado Conflictmodel, voor helder inzicht in de dynamiek van het conflict.
- Het instituut heeft vestigingen door heel Nederland, waaronder in Amsterdam, Rotterdam, Den Haag, Eindhoven, Maastricht en ‘s-Hertogenbosch.
Wil je weten wat mediation bij jouw scheiding kan betekenen en hoe de kosten in jouw situatie worden verdeeld? Neem contact op met het Nederlands Conflictinstituut voor een vrijblijvend gesprek.
Veelgestelde vragen
Kan ik de mediationkosten bij een echtscheiding aftrekken van de belasting?
Mediationkosten bij een echtscheiding zijn in de meeste gevallen niet aftrekbaar als specifieke zorgkosten of als juridische kosten in de Nederlandse belastingaangifte. Er bestaan echter uitzonderingen: als de mediation ook zakelijke aspecten omvat, zoals de verdeling van een gezamenlijke onderneming, kunnen bepaalde kosten mogelijk wel worden opgevoerd. Raadpleeg een belastingadviseur voor advies dat aansluit op jouw specifieke situatie.
Hoe lang duurt een mediationtraject bij een scheiding gemiddeld?
Een gemiddeld scheidingstraject via mediation duurt tussen de twee en zes maanden, afhankelijk van de complexiteit van de situatie en hoe snel beide partners tot overeenstemming kunnen komen. Eenvoudige scheidingen zonder kinderen of gedeeld eigendom kunnen soms al binnen enkele sessies worden afgerond, terwijl complexere situaties meer tijd en sessies vereisen. Dit is nog altijd aanzienlijk sneller dan een gerechtelijke procedure, die al snel een jaar of langer in beslag kan nemen.
Wat gebeurt er als we er tijdens de mediation niet uitkomen?
Als de mediation niet tot een akkoord leidt, staat het beide partners vrij om de zaak voor de rechter te brengen. De informatie die tijdens de mediationsessies is gedeeld, is vertrouwelijk en kan niet zomaar worden gebruikt in een juridische procedure. Het is goed om te weten dat een gedeeltelijk resultaat ook waardevol kan zijn: soms worden bepaalde afspraken al wel vastgelegd via mediation, en hoeft alleen over de resterende punten een rechter te oordelen.
Moet de mediator bij een scheiding een juridische achtergrond hebben?
Een mediator hoeft niet per se een juridische achtergrond te hebben, maar bij scheidingsmediation is enige kennis van familierecht, financiën en ouderschapskwesties wel een groot voordeel. Kies bij voorkeur een mediator die is ingeschreven bij het MfN-register (Mediatorsfederatie Nederland) of het ADR-register, omdat dit garandeert dat de mediator aan erkende kwaliteitseisen voldoet. Sommige mediators werken samen met een multidisciplinair team van juristen, psychologen en financieel adviseurs, wat een completere begeleiding biedt.
Kunnen we ook online mediation volgen bij een echtscheiding?
Ja, veel mediators bieden tegenwoordig ook online sessies aan via videobellen, wat extra flexibiliteit geeft aan partners die ver uit elkaar wonen of drukke agenda’s hebben. Online mediation werkt in de praktijk goed voor inhoudelijke gesprekken, maar voor het ondertekenen van officiële documenten zoals een echtscheidingsconvenant of ouderschapsplan is in de meeste gevallen toch een fysieke bijeenkomst of notariële bekrachtiging vereist. Vraag bij de mediator naar de mogelijkheden voor een hybride traject.
Wat is het verschil tussen een echtscheidingsconvenant en een ouderschapsplan, en wie stelt deze op?
Een echtscheidingsconvenant is een schriftelijke overeenkomst waarin alle financiële en praktische afspraken van de scheiding worden vastgelegd, zoals de verdeling van bezittingen, schulden en eventuele partneralimentatie. Een ouderschapsplan is een apart, verplicht document voor stellen met minderjarige kinderen, waarin afspraken over de zorg, opvoeding en kinderalimentatie worden beschreven. Beide documenten worden doorgaans opgesteld door of in samenwerking met de mediator, en vervolgens ingediend bij de rechtbank om de scheiding officieel te maken.
Hoe kies ik de juiste mediator voor mijn scheiding?
Let bij het kiezen van een mediator in ieder geval op inschrijving bij een erkend register zoals het MfN- of ADR-register, relevante ervaring met scheidingszaken en een werkwijze die aansluit bij jullie situatie. Een vrijblijvend kennismakingsgesprek is een goede manier om te beoordelen of er een klik is met de mediator, want vertrouwen en neutraliteit zijn essentieel voor een succesvol traject. Vraag ook naar de gehanteerde tarieven, het verwachte aantal sessies en of er mogelijkheden zijn voor gesubsidieerde mediation als het budget een rol speelt.
