Toevoeging bij scheiden of uit elkaar

Publicatiedatum: 18 juli 2025

Toevoeging bij mediation en scheiden

Als je gaat scheiden of een ouderschapsplan wilt maken, kan dat ook met financiële ondersteuning van de overheid. Deze steun heet in de praktijk “toevoeging”. Via je mediator kun je deze subsidie aanvragen bij de Raad voor Rechtsbijstand.

Wat is een toevoeging?

Een toevoeging is een vorm van gesubsidieerde mediation of rechtsbijstand. De Nederlandse overheid betaalt dan een groot deel van de kosten van een mediator of advocaat. Jij betaalt zelf een relatief kleine bijdrage, afhankelijk van je inkomen. Hoe lager je inkomen, hoe lager je eigen bijdrage.

Er zijn verschillende soorten toevoegingen:

  1. Mediation-toevoeging: de kosten van mediation worden (deels) vergoed
  2. Lichte advies toevoeging (LAT): voor korte juridische ondersteuning
  3. Reguliere toevoeging: voor uitgebreide procedures zoals echtscheiding, ouderschapsplan of alimentatiezaken

Hoe vraag je een toevoeging aan?

  • De MfN-geregistreerde mediator (of advocaat) die jou begeleidt, dient de aanvraag in bij de Raad voor Rechtsbijstand.
  • De Raad beoordeelt dan of jouw situatie voldoet aan de eisen:
    • Er is sprake van een juridisch probleem (zoals echtscheiding of ouderschapsplan).
    • Je voldoet aan inkomens- en vermogenseisen.
  • Bij een positief besluit ontvang je een voorlopige toevoeging. Zodra jullie mediation resultaat op papier staat, beoordeelt de Raad of er sprake is van te veel financiële opbrengst .

Wat zijn de inkomens- en vermogenseisen?

1. Inkomen volgens peiljaar

  • De Raad kijkt naar je verzamelinkomen van twee jaar geleden (peiljaar) .
  • In 2025 bijvoorbeeld gelden deze maxima (inkomsten 2023):
    • Alleenstaanden: tot ca. € 30.000
    • Gehuwd of samenwonend: tot ca. € 42.400 

2. Vermogenstoets

  • Het vermogen (zoals spaargeld en beleggingen in box 3) mag niet hoger zijn dan de grens (ongeveer € 33.748 in belastingjaar 2023) .
  • De overwaarde van de woning telt niet mee als vermogen , maar wél als opbrengst

Wat als de woning overwaarde oplevert?

Kom je in eerste instantie in aanmerking voor een toevoeging, maar blijkt uit de echtscheidingsafspraken dat je (bijna) € 20.000 of meer overwaarde ontvangt, dan kan dit alsnog tot intrekking van de subsidie leiden. In dat geval moet je de (gedeeltelijke) toeslag terugbetalen.

Hoeveel betaal je zelf?

  • Eigen bijdrage mediation: meestal tussen de € 61 en € 129, afhankelijk van inkomen.
  • Griffierechten bij de rechtbank: verlaagd van ca. € 157 naar € 43,50 .
  • Als jullie allebei een toevoeging krijgen, betaal je samen vaak slechts enkele tientjes.

Wanneer vervalt de toevoeging?

De Raad controleert na afloop:

  1. Of er een resultaat (zoals geld of goederen) uit de scheiding is gekomen
  2. Of dit resultaat meer is dan de helft van de vermogensgrens (~€ 18.697 in 2025) 
  • Is dat zo? Dan kan de subsidie worden ingetrokken en betaal je alsnog mee.

Wanneer kom je niet in aanmerking?

  • Is er geen juridisch geschil, maar alleen behoefte aan advies? Dan past er geen toevoeging .
  • Heb je een hoog inkomen of vermogen? Dan kom je niet in aanmerking voor een toevoeging.
  • Ontvang je na de scheiding veel geld (overwaarde)? Dan kan de toevoeging vervallen.

Kan je bezwaar maken?

Ja, als de Raad besluit je toevoeging terug te draaien (bijvoorbeeld vanwege inkomen of resultaat), kun je binnen zes weken in bezwaar .

Waarom is een toevoeging handig?

Met een toevoeging hoef je zelf slechts een beperkte eigen bijdrage te betalen, en je krijgt begeleiding van een erkende MfN-mediator van het Nederlands Conflictinstituut. De overheid betaalt mee:

  • De gesprekken
  • Opstellen van documenten zoals ouderschapsplan
  • Grotere kans op duurzame afspraken

Zonder toevoeging betaal je de volle prijs van een mediation (tussen de € 2.500–5.000) en daarnaast de normale griffiekosten van de rechtbank.

In het kort

OnderwerpWat je moet weten
ToevoegingSubsidie van RvR voor mediation bij scheiding/echtscheiding
EisenInkomen + vermogen uit peiljaar, geen teveel resultaat (overwaarde)
Eigen bijdrage€ 61–129, plus lager griffierecht
UitgeslotenTe hoog inkomen/vermogen of hoge opbrengst uit scheiding
Bezwaar mogelijkIndien je het niet eens bent met intrekking
VoordeelGeen ingewikkelde rechtszaak, professionele begeleiding, kostenbeperking

Wat kun je nu doen?

  1. Check je peiljaar-inkomen van twee jaar geleden (op je belastingaanslag) of laat dit doen door de mediator
  2. Kijk of je vermogen onder de grens valt
  3. Vraag een erkende MfN-mediator bij het Nederlands Conflictinstituut om een kennismakingsgesprek en bespreek de haalbaarheid
  4. Vraag de mediator om de toevoeging bij de RvR te regelen, vóór de mediation start
  5. Sluit een ouderschapsplan of echtscheidingsconvenant af — en controleer later of er te veel “resultaat” is

Een mediator met toevoegingsbevoegdheid, zoals het Nederlands Conflictinstituut is verplicht je te informeren over je recht op een toevoeging. Vraag ernaar bij je eerste gesprek.

Samenvatting voor wie gaat scheiden of uit elkaar gaat

  • Een toevoeging maakt mediation betaalbaar
  • Inkomens‑ en vermogenseisen bepalen of je in aanmerking komt
  • Overwaarde kan op termijn leiden tot terugbetaling
  • Begin altijd samen met een kennismakingsgesprek met een gekwalificeerde mediator
  • Bij twijfel: vraag bezwaar aan als de toevoeging (gedeeltelijk) wordt ingetrokken

Wil je graag hulp bij het aanvragen van een toevoeging, of wil je direct in gesprek met een mediator? Neem dan meteen gratis en vrijblijvend contact met ons op — wij begeleiden je graag!

Interresant? Deel dan dit artikel!

Inhoudsopgave

Meer informatie over onze conflictoplossingen?